cinema.pl Newsy Dnia

poniedziałek, 01 wrzesień 2025 23:02

Człowiek fascynujący, skomplikowany, aktualny

Napisane przez 
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Opublikuj na FacebookOpublikuj na Google BookmarksOpublikuj na Twitter

Kim był człowiek, którego imię i nazwisko stały się symbolem narodzin nowej epoki w kulturze masowej? Co kryło się za wizerunkiem charakterystycznie przymrużonych oczu, burzy blond włosów i nieodłącznego papierosa w kąciku ust? Czy przerwane tragicznym wypadkiem krótkie życie mogło zmienić postrzeganie świata milionów ludzi na całym świecie, a zaledwie trzy role filmowe wytyczyć nowy kanon dla kolejnych pokoleń ekranowych i literackich idoli?

 

Okazuje się, że tak. Dean stał się ucieleśnieniem bóstwa – pięknego, nieokiełznanego i wolnego – a jego wizerunek wszedł do panteonu ikon kultury dwudziestego wieku. Jason Colavito zdziera jednak afisze filmowe Na wschód od Edenu, Buntownika bez powodu czy Olbrzyma, zmywa makijaż Deana i mierzwi jego ułożone włosy, aby pokazać, że feralnego trzydziestego września 1955 roku rozpędzone Porsche 550 Spyder było prowadzone przez kogoś, kto uciekał od spreparowanego na potrzeby mas kłamstwa.

James Dean był kimś innym, niż chciały tego miliony. O tym jest ta książka.

Zdaniem wszystkich starszych autorów, porażką Deana było to, że nie pasował do wzorca męskości z połowy dwudziestego wieku – nie był uosobieniem ich dziecięcego wyobrażenia o prawdziwym mężczyźnie. A skoro nie pasował do tego schematu, to przynajmniej powinien ich zdaniem wpisywać się w stereotyp homoseksualisty, czyli być ekstrawagancki, zniewieściały, kampowy. Jednoczesne funkcjonowanie gdzieś pomiędzy tymi kategoriami – męską i queerową, silną i wrażliwą – przerastało wyobrażenia ludzi wychowanych w dwudziestowiecznym, spolaryzowanym świecie absolutów. A jednak to właśnie dzięki tej enigmatycznej niejednoznaczności Dean stał się „Moną Lisą gejów” – najwyższym osiągnięciem sztuki queerowej, jak to określił Richard Martin z Metropolitan Museum of Art w 1996 roku.

fragment

JASON COLAVITO – rocznik 1981. Studiował historię sztuki, antropologię i dziennikarstwo. Autor książek o wzajemnych relacjach nauki i kultury popularnej. Według światowych ekspertów i teoretyków literatury Colavito uznawany jest za pioniera badań nad strukturalnymi połączeniami zjawisk nadprzyrodzonych z faktami, którymi ludzie próbują rozumieć i interpretować rzeczywistość. Założony przez niego Jason Colavito Blog ma sto tysięcy obserwatorów miesięcznie, natomiast posty w mediach społecznościowych regularnie osiągają dziesiątki tysięcy wyświetleń.

Tytuł: James Dean. Sekret życia

Autor: Jason Colavito

Liczba stron: ok. 320

Data premiery: 10.09.2025

Oprawa: twarda

Czytany 374 razy Ostatnio zmieniany poniedziałek, 01 wrzesień 2025 23:06

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy Odśwież

Reklama


Reklama

Reklama