cinema.pl Artykuły

piątek, 01 lipiec 2022 16:18

NOWY FILM KRZYSZTOFA ŁUKASZEWICZA W KINACH OD WRZEŚNIA

Napisane przez 
Oceń ten artykuł
(0 głosów)

Opublikuj na FacebookOpublikuj na Google BookmarksOpublikuj na Twitter

„Orlęta. Grodno ‘39” to dramatyczny obraz wojny z sowietami widziany oczami dwunastoletniego chłopca, Leona. W dniu rozpoczęcia roku szkolnego, 1 września 1939 r. budynek jego szkoły zostaje zbombardowany przez niemieckie samoloty. Dla Leosia, Tadka, Eweliny oraz tysięcy polskich dzieci, rozpoczynająca się wojna stanie się szkołą przyspieszonego dojrzewania, konfrontacją z dramatyczną historią pisaną przez dorosłych.

 

17 września 1939 roku, na mocy porozumień sowiecko-niemieckich, Armia Czerwona wkracza do

Polski. 20 września planuje zająć Grodno. Obrońcy miasta rozpoczynają beznadziejną, heroiczną

walkę. Nieliczne oddziały wojskowe są wspomagane przez ludność cywilną, przede wszystkim

młodzież szkolną. To właśnie dzieci i młodzież bohatersko bronią Grodna, stając się ofiarami

niezwykłego okrucieństwa okupantów.

Film Krzysztofa Łukaszewicza „Orlęta. Grodno ‘39” jest pierwszą produkcją filmową o agresji wojsk

sowieckich na Polskę we wrześniu 1939 r. przedstawiającą historię heroicznej walki mieszkańców

Grodna z rosyjskim najeźdźcą.

Głównym bohaterem filmu „Orlęta Grodno ’39” jest 12-letni Leoś Rojst (Feliks Matecki), spędzający

dzieciństwo w przedwojennym, wielokulturowym Grodnie.

Mimo typowych dla kresowego Grodna tarć między społecznościami polską i żydowską, Leoś,

pochodzący z żydowskiej rodziny, jest pasjonatem polskiej historii, literatury i tradycji romantycznej.

W planowanym przedstawieniu „Krzyżaków”, uświetniającym zakończenie roku szkolnego 1938/1939,

rywalizuje z kolegą o rolę Zbyszka z Bogdańca. Celem rywalizacji są także względy koleżanki z klasy,

Eweliny (Almira Nawrot), córki oficera Wojska Polskiego (Antoni Pawlicki).

Leoś marzy o wyjeździe z harcerską drużyną na letni obóz, jednak na przeszkodzie przyjęcia go do

ZHP staje aresztowanie za działalność komunistyczną starszego brata Leosia – Jakuba (Filip Gurłacz).

Wakacje 1939 Leoś spędza więc w Grodnie, trenując biegi średniodystansowe. Zamierza pójść w

ślady Janusza Kusocińskiego i marzy o zdobyciu dla Polski medalu na Olimpiadzie w 1944 roku.

1 września 1939 roku szkoła zostaje zbombardowana przez niemieckie samoloty. Dla Leosia, jego

przyjaciół ze szkoły i tysięcy polskich dzieci, rozpoczynająca się wojna stanie się szkołą

przyspieszonego dojrzewania, konfrontacją z dramatyczną historią pisaną przez dorosłych.

17 września 1939 roku do Polski wchodzą Sowieci. Grodno staje do obrony. Nieliczne oddziały

wojskowe wspomagane są przez ludność cywilną, a przede wszystkim młodzież szkolną.

Po ataku sowieckich czołgów Leoś bierze udział w dramatycznej obronie polskich barykad, ostatniego

skrawka Polski na Kresach. Niespodziewanie okazuje się, że brat Leosia Jakub stoi na czele grupy

dywersyjnej wspomagającej szturm wojsk sowieckich na Grodno. 

Obrońcy Grodna, obok nielicznych oddziałów wojskowych, składali się gównie z harcerzy i cywilnych

ochotników, którzy mimo znaczącej przewagi atakujących nie chcieli oddać miasta wrogom.

Z uwagi na swoje położenie na przełomie sierpnia i września 1939 roku, Grodno było

przygotowywane do obrony przed Niemcami, ale jednocześnie większość ze stacjonujących w

mieście oddziałów WP zostało przetransportowanych na zachód, gdzie walczyły w szeregach Armii

Prusy. W momencie agresji ZSRR, w mieście znajdowały się jedynie oddziały formujące

uzupełnienia 29 Dywizji Piechoty, kompania wartownicza oraz pojedyncze mniejsze jednostki.

Po 17 września dołączyły do nich oddziały ewakuowane z terenów zajętych przez Armię Czerwoną

oraz cywilni ochotnicy, składający się w znacznej mierze z uczniów i harcerzy.

Wraz z wkroczeniem do Polski oddziałów sowieckich, w wielu miejscowościach na Kresach

działania podjęli lokalni działacze komunistyczni. Takie wystąpienia miały miejsce także w Grodnie

w dniach 17 i 18 września, lecz zostały zbrojnie powstrzymane przez załogę miasta.

Mimo rozkazu nakazującego opuszczenie Grodna, wiceprezydent Roman Sawicki oraz lokalny

komendant RKU mjr Benedykt Serafin, stanęli na czele improwizowanych oddziałów wojskowych

i ochotników cywilnych, które w dniach 20 i 22 września stawili opór oddziałom sowieckim.

Szczególnym bohaterstwem wykazali się uczniowie i harcerze, którzy wzięli udział w walce z

czołgami wroga, atakując je butelkami z benzyną i naftą. Obronę wsparły także oddziały WP

dowodzone przez gen. Wacława Przeździeckiego, którym w czasie walk udało się dotrzeć do

miasta.

Ze względu na zagrożenie okrążeniem przez wojska sowieckie, obrońcy Grodna wycofali się,

a część z nich przekroczyła granice z Litwą i została internowana. Po zdobyciu Grodna żołnierze

Armii Czerwonej w ramach zemsty na mieszkańcach miasta, zamordowali około 300 osób.

„Jesteście nowymi Orlętami. Postaram się, żeby Wasze miasto otrzymało Virtuti Militari i tytuł Zawsze

Wiernego" – mówił w grudniu 1941 roku do ocalałych mieszkańców miasta gen. Władysław Sikorski.

I choć ostatecznie do tego nie doszło, to Grodno okryło się chwałą. Wytrwało w nierównej walce z

sowieckim najeźdźcą aż 3 dni. (źródło: https://muzeum1939.pl, www.dzieje.pl)

 

Reżyseria Krzysztof Łukaszewicz

Scenariusz Krzysztof Łukaszewicz

Zdjęcia Tomasz Wójcik

Operator kamery Arkadiusz Krzemiński

Kierownictwo produkcji Anna Wojdat

Dźwięk Wojciech Ślusarz

Muzyka Michał Lorenc

Montaż Michał Czarnecki

Scenografia Ewa Skoczkowska

Kostiumograf Agnieszka Sobiecka

Kostiumograf ds. mundurowych Ryszard Mańczak, Maciej Pakuła

Charakteryzacja Monika Jan Łechtańska, Agnieszka Rębecka

Reżyser castingu Piotr Bartuszek

Producent Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnych

Koproducent Telewizja Polska S.A.

Film współfinansowany przez Polski Instytut Sztuki Filmowej

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Data premiery kinowej 9 września 2022

Dystrybucja TVP Dystrybucja Kinowa

 

Leoś Rotman Feliks Matecki

Rotmanowa Jowita Budnik

Greń - Plutonowy Bartek Topa

Tadek Jusiukiewicz Wit Czernecki

Jakub Rotman Filip Gurłacz

Stoliński Antoni Pawlicki

Ewelina Stolińska Almira Nawrot

Dyrektor Zabiełło Leszek Lichota

Nieścierow Andrzej Mastalerz

Szmul - Zegarmistrz Łukasz Lewandowski

Dozorca Ireneusz Kozioł

Rębicz - Właściciel sklepu Robert Wabich

Albinos Piotr Tołoczko

Alek Alchimowicz Olgierd Jaworski

Chłopiec/uczeń Brajan Ołdak

Cywil 2 Wojciech Sanejko

Enkawudzista Paweł Kryskunou

Gosposia Aniela Marta Jarczewska

Młody Chłopak- Falangista Mikołaj Matczak

Gruby Policjant Witold Wieliński

Inspektor Paweł Iwanicki

Czytany 348 razy Ostatnio zmieniany piątek, 01 lipiec 2022 16:24

Dodaj komentarz


Kod antyspamowy Odśwież

Reklama

Pies.tv

Reklama

Reklama